Module 7.1 - Thema opslagtanks

Kernvraag

Is de veiligheidsbeheersing van opslagtanks (inclusief instrumentatie en voorzieningen) optimaal?

Inleiding

Deze module wordt gebruikt om een of meerdere opslagtanks te inspecteren. Tijdens de inspectie komen specifieke installatiegebonden onderwerpen (met name maatregelen) aan de orde, wordt nagegaan of de maatregelen voortvloeien uit een juiste risicobeoordeling en of de werking van de maatregelen is geborgd in het veiligheidsbeheerssysteem (VBS).
De inspectie is een combinatie van een systeemgerichte en een maatregelgerichte benadering waarbij geen scenario, maar een thema (opslagtanks) als insteek is gekozen. Het is mogelijk dat er installatiescenario's voor opslagtanks in het veiligheidsrapport (VR) zijn opgenomen. In dat geval kunnen de Modules 2.3 en 3.1 eveneens als hulpmiddel worden gebruikt.

Deze module is met name gericht op de gebruiks- en onderhoudsfase van de levenscyclus. De inspectie bestaat uit een documentbeoordeling, interviews en een visuele inspectie. Naar aanleiding van deze activiteiten worden waarnemingen gedaan die worden omgezet naar bevindingen. De bevindingen worden beoordeeld door ze te toetsen aan de beoordelingsgrondslagen ‘gedocumenteerd’, ‘geschikt’ en ‘geïmplementeerd’.
De bevindingen tezamen resulteren in een oordeel over de veiligheidsbeheersing van opslagtanks. Daarnaast dragen de bevindingen afzonderlijk bij aan een oordeel over een VBS-element en/of een maatregel.

Inspectievragen

PBZO

  • Is er beleid inzake de identificatie van de gevaren en beoordeling van de risico’s?
  • Is dit beleid toegepast om de risico's van de opslagtank(s) te identificeren?
  • Zijn eventueel geconstateerde afwijkingen te wijten aan een falend PBZO?

Risico's

  • Zijn de juiste gevaren en risico’s van de opslagtank(s) onderkend?
  • Zijn de maatregelen afgestemd op de risico’s?
  • Worden de risico's voldoende gereduceerd?

Maatregelen

  • Zijn de maatregelen conform de geldende richtlijnen en normen en zijn ze daadwerkelijk aanwezig?
  • Zijn de maatregelen effectief (ontworpen, geïmplementeerd en/of onderhouden)?
  • Worden de maatregelen gebruikt zoals bedoeld?

VBS

  • Zijn eventueel geconstateerde afwijkingen te wijten aan een falend VBS?

De antwoorden op deze vragen leiden tot een antwoord op de kernvraag: Is de veiligheidsbeheersing van opslagtanks (inclusief instrumentatie en voorzieningen) optimaal?

Hulpbronnen

  • Aandachtspuntenlijst Opslagtankinspectie (bijlage C14)
  • Module 2.2 Keuze scenario's t.b.v. inspectie
  • Aandachtspuntenlijst VBS – Initiële inspectie (bijlage C5A)
  • PGS 6 Aanwijzingen voor implementatie van Brzo 1999 (bijlage 8 Foutenbomen)
  • PGS 29 Vloeibare aardolieproducten: bovengrondse opslag in verticale cilindrische installaties
  • PGS 30 Vloeibare aardolieproducten: buitenopslag in kleine installaties

module71gif11kb 7.1 Thema opslagtanks 7.1 Thema opslagtanks 7.1 Thema opslagtanks 7.1 Thema opslagtanks 7.1 Thema opslagtanks

Toelichting

1

Keuze opslagtank(s)

Tijdens de voorbereiding van de inspectie wordt ten behoeve van de visuele inspectie een geschikte opslagtank gekozen. Uiteraard moet bij de keuze van een tank een risicobenadering (afmeting tank, stofeigenschappen en opslagcondities) worden toegepast. Eventueel biedt Module 2.2 handvatten bij deze keuze.

2

Documentbeoordeling
Inspectievraag: Is er beleid inzake de identificatie van de gevaren en beoordeling van de risico's?
Inspectievraag: Is dit beleid toegepast om de risico's van de opslagtank te identificeren?
Inspectievraag: Zijn de juiste gevaren en risico's m.b.t. de opslagtank onderkend?
Inspectievraag: Zijn de juiste maatregelen getroffen?
Inspectievraag: Worden de risico's voldoende gereduceerd?

In de aandachtspuntenlijst Opslagtankinspectie (bijlage C14) is aangegeven welke documentatie door het bedrijf ter inzage kan worden klaargelegd. Deze documentatie kan samen met geschikte vertegenwoordigers van het bedrijf (bijvoorbeeld een productie-engineer of veiligheidskundige) worden doorgenomen.

De aandachtspuntenlijst geeft een opsomming van relevante aandachtspunten, met in sommige gevallen verwijzingen naar PGS 29 Vloeibare aardolieproducten: bovengrondse opslag in verticale cilindrische installaties ter referentie. Aan de hand van deze aandachtspunten kan de werklijst waarnemingen worden ingevuld. In feite komt de documentbeoordeling hoofdzakelijk neer op het verzamelen van de relevante gegevens. De verzamelde gegevens geven tezamen met het Preventiebeleid Zware Ongevallen (PBZO)-document inzicht in de wijze waarop het bedrijf de risico's heeft ingeschat: of dit conform het beleid (PBZO) is gebeurd en of dit goed is gebeurd. Dit inzicht beperkt zich niet per definitie tot één enkele tank maar strekt zich wellicht uit over alle opslagtanks binnen het bedrijf.

3

Visuele inspectie en interviews
Inspectievraag: Zijn de maatregelen conform de geldende richtlijnen en normen en zijn ze daadwerkelijk aanwezig?
Inspectievraag: Zijn de maatregelen effectief (ontworpen, geïmplementeerd en/of onderhouden)?
Inspectievraag: Worden de maatregelen gebruikt zoals bedoeld?

De in stap 1 geselecteerde opslagtank en omgeving worden bezocht en visueel geïnspecteerd. Deel B van de aandachtspuntenlijst Opslagtankinspectie (bijlage C14) geeft een opsomming van relevante aandachtspunten voor deze visuele inspectie. Alle mogelijke relevante informatie die tijdens de visuele inspectie wordt verzameld en waarnemingen die worden gedaan, kunnen eveneens in de werklijst waarnemingen worden vastgelegd.

Hoofdzaak is dat gecontroleerd wordt of de getroffen maatregelen daadwerkelijk aanwezig zijn, of ze effectief zijn en of ze worden gebruikt waarvoor ze zijn bedoeld. Om hierover een beeld te vormen kunnen tijdens de visuele inspectie interviews worden gehouden met een field operator of plantmanager. Tevens wordt de controlekamer bezocht en wordt een paneloperator geïnterviewd.

4

Afwijking of fout VBS?
Inspectievaag: Zijn eventueel geconstateerde afwijkingen  te wijten aan een falend VBS?
Inspectievraag: Zijn eventueel geconstateerde afwijkingen te wijten aan een falend PBZO?

Alle bevindingen worden in beschouwing genomen en er wordt nagegaan of geconstateerde afwijkingen zijn te herleiden naar systeemniveau of dat het een eenmalige gebeurtenis is. Met andere woorden, of de afwijkingen worden veroorzaakt doordat een of meerdere VBS-elementen niet goed functioneren (systeemfout) of dat het beschreven beleid inzake het gebruik en onderhoud van de opslagtank(s) niet passend is.

Indien afwijkingen zijn geconstateerd die betrekking hebben op een maatregel kan tevens met behulp van Module 2.3 nagegaan worden of de betreffende maatregel wel is geborgd in het VBS.

5

Oordeel
Kernvraag: Is de veiligheidsbeheersing van opslagtanks (inclusief instrumentatie en voorzieningen) optimaal?

Alle bevindingen tezamen leveren een oordeel op over de veiligheidsbeheersing van en rondom opslagtanks binnen het bedrijf.