Over Brzo in de praktijk

Peter van den bergen

Pieter van den Bergen is al geruime tijd actief bij de overheid. Hij bekleedde diverse functies bij de Provincie Utrecht en de Gemeente Amsterdam. Bij veel van deze functies stonden bodem- en milieutoezicht centraal. Tegenwoordig is hij adjunct-directeur Toezicht en Handhaving bij de Omgevingsdienst Noordzeekanaalgebied. Vanuit deze hoedanigheid geeft hij richting aan de doorontwikkeling van de directie Milieutoezicht. Ook stuurt hij de ontwikkeling van informatiegestuurde handhaving aan en houdt hij zich bezig met de aanpak van milieucriminaliteit. Een korte weergave van zijn dagelijkse praktijk.

Samenwerking overheid en bedrijfsleven essentieel

Pieter beseft als geen ander dat een prettig werkklimaat de basis schept voor goede resultaten. 'Ik streef er altijd naar om binnen afzienbare tijd een prettig klimaat te scheppen waar we professionals optimaal motiveren en uitdagen het beste uit zichzelf te halen. Het opbouwen van een slagvaardige en efficiënt ingerichte overheidsorganisatie is hierbij het voornaamste doel.'

Maar hoe brengt hij dit streven in praktijk? Zijn beleid is vooral gericht op het slaan van een brug tussen de overheid en de Brzo-bedrijven. 'Ik vind het van primair belang dat de overheid en het bedrijfsleven elkaar weten te vinden. Een betere onderlinge afstemming en verstandhouding zijn hierbij het doel. We moeten het immers samen doen. Wij delen een gemeenschappelijk belang: omgevingsveiligheid. Hierbij zijn wat mij betreft twee begrippen essentieel: transparantie en vertrouwen. Dit bereik je door met elkaar de dialoog aan te gaan. Door dit op structurele basis te doen, leer je dezelfde taal spreken. Praktisch, maar tegelijkertijd ook noodzakelijk omdat wij streven naar een gezamenlijk draagvlak voor het beleid. Een toezichtmodel waarover consensus bestaat.'

Tegelijkertijd hoopt Pieter dat hiermee het zelfcorrigerende vermogen van bedrijven toeneemt. 'Door hen intensiever bij beleidsvraagstukken en besluitvorming te betrekken, nemen bedrijven zichzelf eerder de maat. Maar er is meer. Door overleg proberen we ook de kwaliteit en de meerwaarde van het toezicht te verhogen. Wanneer ben je als bedrijf bijvoorbeeld goed bezig? En wanneer volgen er welke represailles? Nu is er sprake van één toezichtmodel. We moeten dat gezamenlijk verder uitdiepen en meer gezicht geven. Op zich is het vrij eenvoudig. Bedrijven die het goed doen, moeten worden beloond en bedrijven die zich niet aan de regels houden, moeten worden gestraft. De bedrijven die het goed doen zouden wij wat meer ruimte en vrijheden kunnen gunnen. Voor de andere bedrijven zullen wij dan steeds meer met het Openbaar Ministerie gaan optrekken.'

BRZO+ werkt elke dag hard om het toezicht steeds effectiever en efficiënter in te richten. 'We hopen dat door deze initiatieven grote bedrijven steeds meer bereid zijn hun kennis en informatie met ons te delen. De chemische industrie is een complexe industrie waarbij de kennis vooral bij de bedrijven zelf zit. Zoals eerder gezegd, ontstaat wederzijds vertrouwen vooral door intensief met elkaar samen te werken. Wederzijds vertrouwen zal alles eenvoudiger maken:

  • het sluiten van overeenkomsten
  • het delen van kennis
  • de bereidheid om tot hoogwaardige inspecties te komen.

Uiteindelijk zijn we daar allemaal bij gebaat, als overheid én als chemische industrie.'

Actieplan Chemie

'Onlangs zijn wij begonnen met een Actieplan Chemie, een treffend voorbeeld van de gewenste samenwerking tussen de overheid en het bedrijfsleven. De acties bevinden zich nog in de opstartfase, toch wil ik er enkele noemen. Afgelopen december is het Chemieloket geopend. Wij hebben inmiddels al 24 meldingen ontvangen. Voor een aantal knelpunten zijn oplossingsrichtingen gevonden, anderen zijn in de relevante beleidstrajecten geagendeerd. Ook zijn wij bezig met een Platform Uniforme Benadering Bedrijven. Samen met VNCI is BRZO+ een pilot gestart waarin dilemma’s en verschil van inzicht over toepassing en uitvoering van voorschriften gerelateerd aan Brzo in dialoog, openheid en wederzijds vertrouwen besproken kunnen worden.

Een ander actiepunt uit het plan is de pilot Transparantie en maatwerk. Hierbij worden de mogelijkheden onderzocht van het houden van andere manieren van toezicht ten aanzien van goede nalevers onder Brzo-bedrijven. De goede nalevers krijgen aangepast toezicht op basis van een individueel af te sluiten Memorandum of Understanding. Ook wat betreft digitalisering kunnen wij nog veel zaken efficiënter en effectiever inrichten, bijvoorbeeld de vergunningverlening aan Brzo-bedrijven.

Het opgestarte project verkent de mogelijkheden om de processen rondom de vergunningverlening te versnellen via digitalisering. Hetzelfde geldt ten aanzien van de digitalisering van vergunningen. Hierbij richten wij ons in eerste instantie op de NRK-bedrijven. Dit vergunningsproces verloopt relatief eenvoudig. Ondernemers krijgen de voorwaarden uit hun vergunning digitaal aangeboden en kunnen deze gemakkelijk in hun risicomanagementsystemen inlezen.'

BRZO+ is dus volop in beweging en voortdurend bezig haar eigen processen te herzien. 'We zijn goed op weg', zegt Pieter van den Bergen. 'Maar de dynamiek van wet- en regelgeving vraagt van ons constante alertheid en scherpte. Dus denken dat we er al zijn is voor ons geen optie. Constateren dat we de samenwerking tussen onszelf en het bedrijfsleven op een juiste wijze aan het vormgeven zijn, kunnen we wel. Het besef dat wij als overheid en het bedrijfsleven sámen verantwoordelijkheid dragen voor veilig ondernemen, is hierbij een belangrijke stap in de goede richting.'